پاسخ جدول همراه با معنی شیمیایی، نامهای رایج و نکات ایمنی
سولفات مس یک ترکیب شیمیایی شناختهشده است که در فارسی عمومی بیشتر با نام «کات کبود» یا «زاج کبود» شناخته میشود. در جدول کلمات متقاطع، اگر سرنخ «سولفات مس» باشد، معمولاً پاسخ «کات کبود» خواسته میشود. اگر حروف تقاطعی با آن جور نشد یا تعداد خانهها به شکل دیگری چیده شده بود، «زاج کبود» را هم بررسی کنید.
جواب اصلی چیست؟
پاسخ اصلی و جدولپسند برای «سولفات مس»، «کات کبود» است. در بسیاری از جدولها، فاصله میان دو واژه خانه جداگانه حساب نمیشود؛ یعنی ممکن است پاسخ در خانهها به صورت پیوسته وارد شود. «زاج کبود» نیز معنی بسیار نزدیکی دارد و به همان بلورهای آبی سولفات مس گفته میشود. بنابراین اگر «کات کبود» با حروف جدول سازگار نبود، «زاج کبود» دومین گزینه مهم است.
فرمول رایج سولفات مس خشک CuSO4 است و شکل آبیرنگ و بلوریِ شناختهشده آن معمولاً سولفات مس پنجآبه است. همین رنگ آبی پررنگ باعث شده در فارسی واژه «کبود» در نامهای سنتی آن بیاید.
بلورهای آبیرنگ، تصویر رایج کات کبود هستند. نام «کبود» هم از همین رنگ آبی تیره و مشخص میآید.
کات کبود یعنی چه؟
کات کبود نام بازاری و سنتی سولفات مس است؛ مادهای بلوری و آبیرنگ که در کشاورزی، صنعت، آزمایشگاه و برخی کاربردهای فنی دیده میشود. واژه «کات» در فارسی عمومی برای این ماده جا افتاده و همراه با «کبود» به رنگ آبی آن اشاره میکند. بسیاری از مردم این ماده را نه با نام شیمیایی، بلکه با همین نام کات کبود میشناسند.
در شیمی، سولفات مس از یون مس و یون سولفات ساخته شده است. شکل بیآب آن میتواند کمرنگ یا سفیدتر باشد، اما شکل پنجآبه آن به دلیل وجود مولکولهای آب در ساختار بلوری، رنگ آبی درخشان و مشهور دارد. در جدول کلمات، معمولاً همین نام سنتی و آشنا، یعنی کات کبود، به عنوان پاسخ استفاده میشود.
کات کبود؛ رایجترین پاسخ برای سولفات مس در جدول.
زاج کبود؛ نامی رایج برای بلورهای آبی سولفات مس.
سولفات مس یا سولفات کوپریک؛ در شیمی با فرمول CuSO4 شناخته میشود.
بلورهای آبی یا کبود؛ همین ویژگی منشأ نامهای سنتی آن است.
کات کبود یا زاج کبود؛ کدام را بنویسیم؟
برای سرنخ ساده «سولفات مس»، «کات کبود» را در اولویت بگذارید. این پاسخ در جدولها بسیار رایج است. «زاج کبود» هم نام درست و شناختهشدهای است، اما بیشتر وقتی مطرح میشود که حروف تقاطعی یا تعداد خانهها با آن سازگار باشد، یا طراح جدول از نامهای سنتی شیمیایی استفاده کرده باشد.
در خانههای جدول، فاصله میان دو بخش نام معمولاً خانه جداگانه ندارد. پس «کات کبود» ممکن است به صورت پیوسته یا در چند خانه پشت سر هم وارد شود. اگر جدول شما تعداد خانهها را دقیق نشان میدهد، حروف را بدون فاصله در نظر بگیرید و با تقاطعها بسنجید.
واژههای نزدیک در جدول
کاربردهای معروف کات کبود
کات کبود در کشاورزی، باغبانی و بعضی کاربردهای صنعتی شناخته شده است. از آن در برخی ترکیبهای قارچکش، کنترل جلبک، آبکاری، آزمایشگاه و ساخت مواد شیمیایی استفاده میشود. البته کاربرد دقیق آن به غلظت، فرمول، محیط و دستور مصرف بستگی دارد و نباید آن را خودسرانه به کار برد.
در جدول، دانستن همه کاربردها لازم نیست، اما آگاهی از رنگ و نامهای سنتی کمک میکند سرنخهای مشابه را سریعتر حل کنید. اگر سرنخ «بلور آبی»، «زاج آبی»، «ماده آبی شیمیایی» یا «ترکیب مس» باشد، کات کبود و زاج کبود گزینههای جدی هستند.
روش سریع برای حل این سرنخ
- اگر سرنخ «سولفات مس» است: اول «کات کبود» را امتحان کنید.
- اگر نام سنتی خواسته شده: «زاج کبود» هم گزینه بسیار مهمی است.
- اگر سرنخ رنگ دارد: واژه «کبود» راهنماست و به بلورهای آبی سولفات مس اشاره میکند.
- اگر جدول علمیتر است: «سولفات کوپریک» یا فرمول CuSO4 ممکن است در توضیح یا سرنخ بیاید.
- فاصله را در شمارش خانهها حذف کنید: در جدول، کات کبود و زاج کبود معمولاً بدون خانه فاصله سنجیده میشوند.
اشتباههای رایج
اشتباه اول، جستوجوی سولفات مس در جدول تناوبی است. سولفات مس یک عنصر نیست؛ ترکیب شیمیایی است و از مس، گوگرد و اکسیژن ساخته میشود. جدول تناوبی برای عناصر است، نه برای ترکیبهایی مثل CuSO4. اشتباه دوم، یکی دانستن کات کبود با هر ماده آبیرنگ است. رنگ آبی راهنماست، اما باید سرنخ به مس یا سولفات مس هم نزدیک باشد.
اشتباه سوم، بیتوجهی به نامهای سنتی است. در جدولهای فارسی، نام بازاری و سنتی مواد شیمیایی زیاد استفاده میشود. بنابراین وقتی «سولفات مس» میبینید، لازم نیست حتماً دنبال فرمول شیمیایی باشید؛ جواب جدول به احتمال زیاد همان نام آشنای «کات کبود» است.
جمعبندی: جواب «سولفات مس در جدول» معمولاً کات کبود است. «زاج کبود» نام جایگزین و بسیار نزدیک آن است. این ماده همان سولفات مس آبیرنگ با فرمول CuSO4 در کاربرد علمی و فنی است و باید با احتیاط مصرف شود.